با سلام به همه همكاران ارجمند و دانش آموزان علاقمند به مسابقات آزمايشگاهي شيمي نكات مهم دستورالعمل برگزاري دهمين مسابقات آزمايشگا هي درسال تحصيلي ۸۸ -۸۷ را بر اساس بخشنامه رسيده به مدارس و تجربيات سالهاي گذشته به اطلاعتان مي رسانم. 

اهداف:

۱-ايجاد زمينه براي رشد توانمنديهاي دانش آموزان

۲- تفاوت مهارتهاي ذهني وروان -حركتي

۳- ايجاد انگيزه جهت مطالعه ،تحقيق و تفكر بيشتر در دانش آموزان وتقويت بنيه علمي آنها

۴- ترويج فعاليت هاي آزمايشگاهي وكار عملي

شرايط شركت كنندگان :

دانش آموزان مشغول به تحصيل در پايه سوم متوسطه كه شيمي ۱و۲ را با موفقيت گذرانده اند.

شيوه اجرا وزمان برگزاري:

اين مسابقه در چهار مرحله ،

آموزشگاهي  حداكثر تا تاريخ       ۱۰/۱۱/۸۷

منطقه اي  حداكثر تا تاريخ       ۲۰/۱۲/۸۷

استاني : مرحله تئوري ،فروردين ماه ۱۳۸۸ و مرحله عملي ،ارديبهشت ۱۳۸۸

وكشوري ،در تابستان ۸۸برگزار خواهد شد

مهارت هاي آزمايشگاهي بخش شيمي در چهار مرحله مسابقات آزمايشگاهي شامل:

1-    طراحي آزمايش

2-    اجراي آزمايش

3-    مشاهده ثبت يافته ها و تفسير داده ها

4-    تفسير نتايج آزمايش

5-    ارايه گزارش

در هر مرحله مي توان از مهارت هاي آزمايشگاهي به صورت اجراي آزمايش از كتاب شيمي 2 و آزمايشگاه و طراحي آزمايش از كتاب شيمي 1 و آزمايشگاه آزمون علمي و عملي به عمل آورد .

در مرحله كشوري و استاني از تمامي آزمايش هاي موجود در كتاب شيمي 2 و آزمايشگاه و در مرحله آموزشگاه و منطقه فقط از آزمايشهاي مربوط به مباحث نيم سال اول ارزش يابي انجام گيرد .

در هر چهار مرحله مي توان از نمونه هايي شبيه به مهارت هاي طراحي آزمايش ، مشاهده ثبت يافته ها و تفسير داده هاي موجود در كتاب شيمي (1) و آزمايشگاه در آزمون كتبي استفاده نمود . به عنوان مثال :

فكر كنيد ـ فعاليت هاي همچون دانشمندان صفحه ي 27 ، شناسايي با گل ها صفحه ي 31 ، هوا قوي تر است يا زمين ؟ صفحه ي 54 ، چه آينده اي در انتظار ماست ؟ صفحه 68 ، فكر كنيد صفحه ي 24 و صفحه ي 78 ، اندازه گيري سختي آب ، اندازه گيري فشار هوا و …

فهرست عناوين آزمايشگاهي پيشنهادي بخش شيمي

1-   مباني كار عملي

·        قوانين و مقررات ايمني آزمايشگاه

·        گزارش نويسي

·        آشنايي با وسايل آزمايشگاهي و روش استفاده از آنها

 مباحث كتاب شيمي و زندگي

2- محلولها

·        خواص غير عادي آب

·        كشش سطحي

·        مقايسه چگالي آب و يخ

·        حلاليت

·        اسيد و باز

·        شناساگرها

·        PH

·         رسانايي الكتريكي محلولها (الكتروليت)

3- گـازها

·        اجزاء هوا

·        خواص گاز اكسيژن

·        طراحي آزمايش قوانين گازها (قانون شارل ، قانون بويل )

مباحث کتاب  شيمي ۲ و آزمايشها

4- نظريه هاي اتمي (تجزيه وتحليل آزمايشهاي طراحي شده در تاريخچه پيشرفت نظريه ي اتمي )

·        تخليه الكتريكي در گازها ( لوله هاي كروكس )

·        خواص اشعه كاتدي

·        آزمون شعله و طيف نشري عناصر

5- بررسي ويژگيهاي عناصر

·        بررسي عناصر گروه يك ІA ، دو II A ، هفدهم VII A

·        بررسي دوره اي عناصر ( روند تغييرات در عناصر رديف دوم و سوم جدول تناوبي )

6-   ويژگيهاي مواد يوني

·         اندازه گيري آب تبلور

 مباحث كتاب شيمي سه و آزمايشها ( نيم سال اول)

  ۷- انواع واكنش هاي شيميايي

·        طراحي آزمايشهايي براي تشخيص انواع واكنش ها

·        بررسي آزمايشهاي كوه آتشفشان

·        طراحي آزمايشهايي براي شناسايي كاتيونها (Pb ²⁺  , Ag⁺ , Ba ²⁺ )

·        طراحي آزمايشهايي براي شناسايي آنيونها (Cl ^- , CrO₄^2- , SO₄ ^2-  )

8-  غلظت

·        مباحث غلظت ( غلظت معمولي ، مولاريته ، ….)

·        تهيه محلول با غلظت معين

·        رقيق كردن محلولها

·        حجم سنجي (تيتراسيون)

مباحث كتاب شيمي سه و آزمايشها ( نيم سال دوم )

9- گرماسنجي ( كالريمتري)

·        تعيين ارزش گرمايي گرماسنج

·        تعيين آنتالپي فرايندهايي نظير( انحلال ، سوختن ، ذوب و تبخير )

10- واكنش هاي خودبخودي و غيرخود بخودي

11- حلاليت

·        تعيين قابليت انحلال مواد

·        رسم نمودار انحلال

·        تهيه محلولهاي سيرشده و فراسير شده

12- خواص فيزيكي محلولها

·        اندازه گيري نقطه جوش مايع خالص

·        تأثير ناخالصي در دماي جوش

13- مقايسه ويژگيهاي محلولها ، كلوئيد ها ، مخلوط ها

14- روشهاي جداسازي مخلوط ها

·        تقطير

·        كروماتوگرافي

 اهداف :

انتظار مي رود دانش آموز :

1-    فرضيه قابل آزمون بسازد و يا از بين چند فرضيه ، فرضيه قابل آزمون را تشخيص بدهد .

2-    طرح قابل اجرايي را براي انجام آزمايش پيشنهاد كند .

3-     با اجراي دقيق آزمايش و رعايت نكات ايمني نتايج و داده ها را تفسير كند .

معيار :

1-    روش ارايه شده براي آزمايش قابل اجرا باشد .

2-    از وسايل و مواد براي دست ورزي و كنترل متغيرها به طور مناسب استفاده كند .

3-     از داده هاي به دست آمده نتيجه گيري مناسب كند .

4-     به كمك نمودارهاي و ثبت داده ها ، ترتيب رويدادها و مراحل انجام آزمايش را به طور مناسب توصيف كند .

( با توجه به اينكه برخي از همكاران در رابطه با رايانه نيز سوالاتي پرسيده بودند اضافه ميكنم)

 بخش رايانه :

در ارزشگذاري مسابقه دانش آموزي ( مرحله كارگاهي ) ، معيارهاي ارزشيابي زير مي تواند لحاظ شود :

1-    توجه به مباني شناخت مسأله و بكارگيري شيوه هاي تفكر جانبي و مكاشفه اي در نوشتن برنامه ها

2-     مستند سازي برنامه جهت بررسي سريع آن .

3-     نوآوري در بكارگيري توانائي كامپيوتر و انجام ابتكارات در حل مسئله

4-    توجه به ويژگيهاي يك برنامه خوب ، ساخت يافته و استفاده كمتر از دستور انتقال كنترل Go to .

5-     فهم درست از صورت مسأله و استفاده بهينه از عملكردهاي منطقي و مقايسه اي در نوشتن برنامه .

6-     جمع زمان صرف شده براي آزمون .

7-    تعميم پذيري برنامه .